« بندميزان » ، كه مرحوم « محمد على ميرزا » « 1 » ساخته ، واقعا در متانت و استحكام بىنظير است . « 2 » از قرار مشهور 14 سال مدت بنّائى آن طول كشيده ، [ و ] مبلغ گزافى خرج آن شده [ است ] . طول اين بند 46 ذرع و عرض آن در بعضى جا 30 ذرع ، بعضى جا 20 و بعضى جا 10 ذرع است . و اين « بند » براى اين ساخته شده بود ، كه در شش دانگ آب رودخانهء « مه‌پاريان » 4 دانگش كه از پاى « قلعه سلاسل » جارى است ، كه وقتىكه « پل » درست بود ، اين آب به ميان آب « شوشتر » ، كه باغات زياد از مركبات و زراعت‌كارى بود ، مىرفته و باغات و زراعت را سيراب مىكرده و ميوه‌جات هم از همه قبيل در « شوشتر » بود . بعد از شكستن و خراب شدن « پل » ، كه ده پانزده سال قبل اتفاق افتاد ، تمام اشجار باغات ميان آب خشكيده ، حالا هيچ قسم ميوه در ميان آب « شوشتر » يافت نمىشود . از قرارى كه مىگويند معادل يك « كرور » « 3 » ضرر به « شوشتر » وارد آمده [ است ] . به‌هرحال ، 2 دانگ آب رودخانه هم از طرف جنوبى شهر كه « بليطين » مىگويند ، جارى است ، كه شهر « شوشتر » در ميان اين دو نهر مثل جزيره [ اى ] واقع ، و اطرافش آب است ، و از خارج ممكن نيست كسى داخل شهر بشود . در نزديك اين بند ، بقعهء سيد محمد گياه‌خوار « 4 » است ، كه تفصيل حال « سيد محمد گياه‌خوار » در « تذكره شوشتر » خوب بيان شده است . « 5 »

--> ( 1 ) . محمد على ميرزا دولتشاه ، فرزند فتحعلى شاه قاجار ، در سال 1203 ه . ق . زاده شد . در سال 1212 ه . ق . حاكم فارس گرديد . سپس از سال 1221 ه . ق . به مدت 17 سال سرحددار عراقين و والى كرمانشاه و كردستان بود . ( شرح حال رجال ايران ، 1 / 430 - 431 ) . ( 2 ) . بندميزان از آثار دوره ساسانى است ، كه دولتشاه قاجار آن را مرمت و بازسازى كرده است . اين اثر تاريخى به شماره 2331 در تاريخ 8 خرداد 1378 ه . ش . در فهرست آثار ملى ايران ثبت شده است . ( 3 ) . نيم ميليون ، 500 هزار . ( 4 ) . آرامگاه سيد محمد گياه‌خوار در كنار رود گرگر و بر روى محوطهء مرتفعى در شمال شرقى شوشتر واقع است . بناى اصلى آن از دوره صفوى است . گنبد آن با گردنى بسيار بلند ، از تناسب خوبى برخوردار است . بنادر سال 1257 ه . ق . در زمان محمد شاه قاجار مرمت شده است . ( ديار شهرياران ، 1 / 363 - 367 ) . « ديگر بقعه‌اى است مشرف به رودخانه ، بر قطعه كوهى واقع است ، مشهور به سيد محمد گياه‌خوار . . . و شايد همان عابد باشد كه شيخ اجل بهايى . . . در منظومه نان و حلوا قصه او را . . . آورده است . » ( تحفة العالم ، 87 ) . ( 5 ) . در حاشيه آمده است : « كلتان بندان . اصطلاحى و رسمى است در « شوشتر » و « دزفول » ، كه در هنگام خواستگارى دختر براى پسر معمول مىدارند . »